Vì sao chúng ta không thể chiến thắng trong các cuộc tranh cãi trên mạng?

Vì sao chúng ta không thể chiến thắng trong các cuộc tranh cãi trên mạng?

Tranh cãi trên mạng là một việc mà chúng ta không thể giành phần thắng.

Mỗi ngày, trên mạng xã hội, anh em sẽ thấy rất nhiều đề tài gây tranh cãi, như có nên cấm ăn thịt chó hay không, có nên cấm nạo phá thai hay không, hoặc ăn mặc như cô người mẫu nọ thì có phản cảm hay không.

Nhiều người cũng bỏ công "phím chiến" trên khắp các diễn đàn để chứng minh quan điểm của mình là đúng. 

Tuy nhiên, tôi cho rằng tranh cãi trên mạng như vậy là một việc làm vừa vô bổ, lại vừa không thể giành phần thắng, bởi vì...

1 | Chúng ta... ngu hơn mình tưởng

Là con người, chúng ta luôn có những giới hạn về năng lực, như là giới hạn về giác quan (đôi khi mắt mờ nhìn không thấy, tai kém nghe không rõ), giới hạn về trí nhớ (không thể nhớ chính xác một con số hay tên gọi)

giới hạn về tư duy (thỉnh thoảng thiếu tỉnh táo, không được sáng suốt), giới hạn về kỹ năng ngôn ngữ (không thể diễn đạt vấn đề một cách chính xác như thực tế) 

giới hạn về hoàn cảnh sống (luôn bị chi phối bởi bối cảnh văn hóa, ý thức hệ nơi mình sinh sống).

Chính những giới hạn này khiến mình khó lòng đánh giá vấn đề một cách chính xác, trọn vẹn.

Chưa kể, trong hầu hết các cuôc tranh cãi trên mạng, chúng ta thường chỉ đọc vài trang thông tin là đã nhảy ngay vào nêu quan điểm một cách mạnh mẽ.

Mà thông tin trên mạng phần nhiều chỉ là những lời kể lại chưa được kiểm chứng, những mảnh ghép rời rạc của sự thật khách quan. Có những uẩn khúc đằng sau không được trình bày ra hết.

vi-sao-chung-ta-khong-the-chien-thang-trong-cac-cuoc-tranh-cai-tren-mang-2

Việc quá tin vào chúng chỉ khiến mình thành một kẻ mù quáng. Và một cuộc tranh luận của những kẻ mù quáng là một cuộc tranh luận kém chất lượng.

2 | Đúng hay sai tùy thuộc vào góc nhìn

Khi tranh cãi trên mạng, người ta thường đẩy vấn đề đến chỗ ai đúng, ai sai. Tuy nhiên, đúng sai tuyệt đối thường không thể có, nhất là trong các vấn đề liên quan đến xã hội, con người. 

Một cuộc tranh luận có lẽ chỉ có đúng hay sai khi những người tham gia có sự đồng thuận về phạm vi thảo luận, về ý thức hệ và về nội hàm các khái niệm.

Chẳng hạn, trong câu chuyện nên hay không nên cấm ăn thịt chó nói trên:

Hai người tranh cãi không thể đi đến kết luận đúng hay sai nếu một người bàn luận trên phạm vi rộng lớn như pháp lý, chính sách và chuẩn mực đạo đức;

Còn một người bàn luận trên phạm vi nhỏ hẹp như tâm tư tình cảm của những người nuôi chó và khoái cảm vị giác của những người ăn thịt chó.

Đó là sự khác biệt về phạm vi thảo luận.

Còn thế nào là sự khác biệt về ý thức hệ?

Ví dụ, một tín đồ phật giáo ngoan đạo sẽ tin vào luân hồi chuyển kiếp và bình đẳng loài. Còn một người vô thần sẽ không tin vào điều đó.

Chính những khác biệt trong quan niệm về thực tại, về thế giới sẽ dẫn đến những khác biệt trong quan điểm về việc ăn thịt chó: một người bảo đó là sai, còn người kia bảo là không sai.

vi-sao-chung-ta-khong-the-chien-thang-trong-cac-cuoc-tranh-cai-tren-mang-3

Vậy còn thế nào là khác biệt về nội hàm các khái niệm? Hai người tranh luận đồng thuận về nội hàm khái niệm khi họ có cùng cách hiểu về một từ hoặc cụm từ nhất định.

Chẳng hạn, cùng dùng từ "hạnh phúc", nhưng một người quan niệm hạnh phúc là được ăn ngon mặc đẹp, còn một người quan niệm hạnh phúc là được cống hiến, làm việc.

Sự khác biệt trong cách hiểu từ "hạnh phúc" này lại không được làm rõ ngay từ đầu, khiến cuộc thảo luận về đề tài hạnh phúc cứ dai dẳng mà chẳng đi đến đâu cả. 

3 | Tranh cãi trên mạng khiến tâm trạng xấu đi

Hầu như mọi cuộc tranh cãi trên mạng đều không hướng đến việc giải quyết vấn đề, mà chỉ nhằm thỏa mãn cái "tôi" của những người phát ngôn.

Vì thế, khi mọi chuyện không như ý mình, chúng ta có xu hướng cảm thấy buồn bực, khó chịu. 

Chính vì thế, chúng ta lại càng không nên mất thời gian tranh cãi trên mạng làm gì.

Ảnh: Internet.





LIÊN QUAN

CÙNG CHỦ ĐỀ

Thống kê